Blog Margot van Camp: Online (verkoop)beperkingen en mededinging.

1 november 2016

Een van de onderwerpen waarover franchisegevers en franchisenemers geregeld een verschil van mening hebben, is de online verkoopstrategie. In de loop der jaren zijn in dat kader tussen franchisegevers en franchisenemers dan ook steeds vaker afspraken gemaakt, bijvoorbeeld omtrent de wijze waarop de website en webshop moet worden beheerd en vormgegeven of over de verdeling van kosten en marges bij online verkoop. De vraag is of de afspraken die in het kader van de e-commerce worden gemaakt vanuit mededingingsrechtelijk oogpunt wel zijn toegestaan?

Ter bewaking van voldoende concurrentie op de “digitale eengemaakte markt” heeft de Europese Commissie in mei 2015 een sectoronderzoek naar de e-commerce ingesteld. Doel van het sectoronderzoek is om de Commissie in staat te stellen eventuele concurrentieproblemen op de Europese markten voor e-commerce op te sporen en zo nodig te beboeten.

Haar eerste bevindingen uit het sectoronderzoek heeft de Commissie recent, op 15 september jl., gepubliceerd in een eerste voorlopige verslag. Het verslag bevestigt de toenemende interesse in e-commerce bij de consument en brengt een aantal zakelijke praktijken aan het licht die de online concurrentie kunnen beperken. Het feit dat e-commerce voor consumenten een belangrijke tool is geworden, heeft ertoe geleid dat ondernemingen (waaronder franchiseorganisaties) hun activiteiten en verkoopstrategieën  dienen te herzien en daar waar nodig aan te passen.

De Commissie heeft in haar voorlopige verslag geconstateerd dat fabrikanten/leveranciers in hun distributieovereenkomsten steeds vaker gebruik maken van contractuele verkoopbeperkingen. Het verslag noemt de volgende constateringen:

  • Bij meer dan twee op de vijf detailhandelaren is sprake van prijsaanbeveling of prijsbeperking vanuit de leverancier;
  • Voor bijna één op de vijf detailhandelaren is verkoop via online marktplaatsen verboden;
  • Voor bijna één op de tien detailhandelaren is het plaatsen van aanbiedingen op websites voor prijsvergelijking verboden;
  • Voor meer dan één op de tien detailhandelaren gelden contractuele beperkingen voor grensoverschrijdende verkoop.

De Commissie vreest voor de mogelijke concurrentiebeperkende gevolgen van de hiervoor geschetste contractuele verkoopbeperkingen. De Commissie: “Al deze soorten contractuele verkoopbeperkingen kunnen onder bepaalde omstandigheden het grensoverschrijdend winkelen, of het online winkelen in het algemeen, bemoeilijken en uiteindelijk de consumenten benadelen doordat die daardoor niet kunnen profiteren van een ruimer aanbod en lagere prijzen in de e-commerce.”

Op grond van haar eerste bevindingen van het sectoronderzoek acht de Commissie het voor een aantal ondernemingen noodzakelijk om hun afspraken met distributeurs / retailers etc. opnieuw te toetsen aan het vigerende Europese mededingingsrecht en daar waar nodig tot aanpassing van de afspraken over te gaan.

Het voorlopige verslag van de Europese Commissie staat nog tot 18 november a.s. open voor raadpleging en commentaar. Klik hier voor de website van het sectoronderzoek. De Commissie verwacht haar eindverslag in de loop van 2017 (eerste kwartaal) gereed te hebben. Aan de hand van haar definitieve bevindingen kan de Commissie nader onderzoek instellen om ervoor te zorgen dat ondernemingen binnen de EU zich houden aan de Europese mededingingsregels daar waar het gaat om mededingingsbeperkende (online) verkooppraktijken en misbruik van dominante machtsposities.

Het leek mij goed om kort stil te staan bij dit onderzoek van de Europese Commissie en zodoende enkele mededingingsrechtelijke beperkingen met betrekking tot e-commerce weer even op de agenda te plaatsen van zowel franchisegevers als franchisenemers. Beiden doen er goed aan om de huidige contracten daar waar nodig in overeenstemming te brengen met de huidige (Europeesrechtelijke) mededingingsregels.

Deze blog is te lezen op de website van INTO Franchise.